huong-dan-toan-tap-ve-docker-compose
|

Hướng dẫn toàn tập về Docker Compose

ByKiên Lê

Docker Compose là một công cụ thuộc hệ sinh thái của Docker giúp bạn định nghĩa và chạy nhiều container cùng lúc chỉ bằng một file cấu hình duy nhất (thường là docker-compose.yml). Bài viết này mình chia sẻ các bạn toàn tập về Docker Compose.

Docker-Compose

1. Danh sách Tính năng

Quản lý Multi-Container Application:

  • Cấu trúc ngôn ngữ YAML – Định nghĩa các ứng dụng qua file YAML cực kỳ đơn giản
  • Service Orchestration – Kết nối và quản trị nhiều containers
  • Network Management – Tự động thiết lập kết nối cũng như cô lập mạng ảo
  • Volume Management – Gắn chặt dữ liệu không để mất kể cả khi container khởi động lại
  • Environment Variables – Gọi các biến thông qua file .env
  • Dependency Management – Kiểm soát thứ tự bắt buộc App nào được quyền khởi động trước
  • Scaling Support – Có thể tăng số lượng luồng container hoặc giảm xuống.
  • Override Capabilities – Cấp riêng cấu hình nháp độc lập cho từng hệ thống Test
  • Development Workflows – Một công cụ hoàn hảo dành cho môi trường các Dev giả lập phát triển code
  • Production Deployment – Hoàn toàn phù hợp để triển khai chạy ở máy chủ production nếu được cấu hình đúng chuẩn an toàn.

2. Cài đặt

2.1 Cài đặt trên máy Ubuntu

Cài đặt phiên bản Docker Compose v2 (mới nhất)

# Cập nhật các gói cần thiết
sudo apt update

# Cài gói công cụ Docker Compose plugin (khuyến khích)
sudo apt install docker-compose-plugin

# Kiểm tra sau khi cài
docker compose version

Bản thay thế: Cài đặt Docker Compose v1 (bản cũ)

# Tải và chạy phiên bản gạch ngang legacy
sudo apt install docker-compose

# Kiểm thử check lại kết quả
docker-compose --version

2.2 Cài đặt thủ công

Tải trực tiếp bản Releases từ nguồn

sudo curl -L "https://github.com/docker/compose/releases/latest/download/docker-compose-$(uname -s)-$(uname -m)" -o /usr/local/bin/docker-compose

sudo chmod +x /usr/local/bin/docker-compose

docker-compose --version

3. Cấu Trúc Cơ Bản

3.1 File Docker Compose

Cấu trúc tệp tiêu chuẩn docker-compose.yml

version: '3.8'

services:
  web:
    image: nginx:latest
    container_name: my-nginx
    ports:
      - "80:80"
    volumes:
      - ./html:/usr/share/nginx/html:ro
    restart: unless-stopped
    networks:
      - webnet

  database:
    image: mysql:8.0
    container_name: my-mysql
    environment:
      MYSQL_ROOT_PASSWORD: secretpassword
      MYSQL_DATABASE: myapp
      MYSQL_USER: appuser
      MYSQL_PASSWORD: apppass
    volumes:
      - mysql_data:/var/lib/mysql
    restart: unless-stopped
    networks:
      - webnet

volumes:
  mysql_data:

networks:
  webnet:
    driver: bridge

3.2 Các biến cấu hình

Phương pháp tách file .env riêng

# Tao và viết vào file .env mới
nano .env

# Các biến Database
MYSQL_ROOT_PASSWORD=your-secure-password
MYSQL_DATABASE=myapp
MYSQL_USER=appuser
MYSQL_PASSWORD=another-secure-password

# Các biến cấp ứng dụng chạy
APP_ENV=production
APP_DEBUG=false

Gọi tên viến tại tệp tin chính Compose

version: '3.8'

services:
  database:
    image: mysql:8.0
    environment:
      MYSQL_ROOT_PASSWORD: ${MYSQL_ROOT_PASSWORD}
      MYSQL_DATABASE: ${MYSQL_DATABASE}
      MYSQL_USER: ${MYSQL_USER}
      MYSQL_PASSWORD: ${MYSQL_PASSWORD}

4. Cấu hình nâng cao

4.1 Khởi động đồng thời nhiều ứng dụng

Xem ví dụ mô hình Full stack hoàn chỉnh bên dưới

version: '3.8'

services:
  # Lớp giao tiếp trước Frontend Web Server
  nginx:
    image: nginx:alpine
    container_name: app-nginx
    ports:
      - "80:80"
      - "443:443"
    volumes:
      - ./nginx.conf:/etc/nginx/nginx.conf:ro
      - ./ssl:/etc/nginx/ssl:ro
      - web_content:/var/www/html
    depends_on:
      - app
    restart: unless-stopped
    networks:
      - frontend
      - backend

  # Phần application server
  app:
    build:
      context: ./app
      dockerfile: Dockerfile
    container_name: app-server
    environment:
      - DATABASE_URL=mysql://appuser:${MYSQL_PASSWORD}@database:3306/myapp
      - REDIS_URL=redis://redis:6379
    volumes:
      - web_content:/var/www/html
      - ./app/config:/app/config:ro
    depends_on:
      - database
      - redis
    restart: unless-stopped
    networks:
      - backend

  # Phần Database
  database:
    image: mysql:8.0
    container_name: app-mysql
    environment:
      MYSQL_ROOT_PASSWORD: ${MYSQL_ROOT_PASSWORD}
      MYSQL_DATABASE: ${MYSQL_DATABASE}
      MYSQL_USER: ${MYSQL_USER}
      MYSQL_PASSWORD: ${MYSQL_PASSWORD}
    volumes:
      - mysql_data:/var/lib/mysql
      - ./mysql/init:/docker-entrypoint-initdb.d:ro
    restart: unless-stopped
    networks:
      - backend

  # Phần lưu trữ cache Redis
  redis:
    image: redis:alpine
    container_name: app-redis
    command: redis-server --appendonly yes
    volumes:
      - redis_data:/data
    restart: unless-stopped
    networks:
      - backend

volumes:
  mysql_data:
  redis_data:
  web_content:

networks:
  frontend:
    driver: bridge
  backend:
    driver: bridge
    internal: true

4.3 Ghi đè file

Bạn có thể ghi đè biến riêng ở môi trường Local như sau

# File ghi đè: docker-compose.override.yml
version: '3.8'

services:
  app:
    environment:
      - APP_ENV=development
      - APP_DEBUG=true
    volumes:
      - ./app/src:/app/src
    ports:
      - "3000:3000"

  database:
    ports:
      - "3306:3306"

File ghi đè cho việc Build chạy chính thức trên Server Live

# File ghi đè: docker-compose.prod.yml
version: '3.8'

services:
  app:
    deploy:
      replicas: 3
      resources:
        limits:
          memory: 512M
        reservations:
          memory: 256M

  nginx:
    volumes:
      - /etc/letsencrypt:/etc/letsencrypt:ro

5. Những câu lệnh cần ghi nhớ

5.1 Câu lệnh thực hiện tác vụ cơ bản

Quản lí vòng đời (Lifecycle Management)

# Khởi chạy một ứng dụng và thoát
docker compose up -d

# Kiểm tra xem service có ứng dụng hoạt động không
docker compose ps

# Xem lỗi/cảnh báo logs
docker compose logs

# Xem chi tiết logs realtime
docker compose logs -f

# Tạm thời Stop
docker compose stop

# Xóa và ngừng ứng dụng
docker compose down

# Xóa và ngừng ứng dụng kèm volume dữ liệu cũ
docker compose down -v

5.2 Các lệnh khác

Các lệnh dùng build & test

# Build đóng gói Images
docker compose build

# Kéo image về local
docker compose pull

# Start lại 1 ứng dụng
docker compose restart nginx

# Scale App ra 3 bản sao
docker compose up -d --scale app=3

# Vào một container
docker compose exec app bash

# Theo dõi tiến trình trên ram container
docker compose top

5.3 Lệnh troubleshooting

Các lệnh Debugging và Maintenance

# Chuẩn hóa file cú pháp kiểm định xem có lỗi không
docker compose config

# Kiểm tra service đang chạy
docker compose ps --services

# Xem RAM CPU (resource usage)
docker stats $(docker compose ps -q)

# Dọn Rác unused images
docker image prune

# Dọn rác volume
docker volume prune

6 Networking

6.2 Custom networks

Cấu hình Network Configuration cơ bản

version: '3.8'

services:
  web:
    image: nginx
    networks:
      - frontend

  app:
    image: myapp
    networks:
      - frontend
      - backend

  database:
    image: mysql
    networks:
      - backend

networks:
  frontend:
    driver: bridge
    ipam:
      config:
        - subnet: 172.20.0.0/16

  backend:
    driver: bridge
    internal: true

6.2 External Networks

Thiết lập phần networks giao tiếp với bên ngoài

version: '3.8'

services:
  app:
    image: myapp
    networks:
      - existing-network

networks:
  existing-network:
    external: true

7. Quản lí volumes

7.1 Tên volumes

Lưu data dùng Persistent Data Storage. Lưu tại folder gốc

version: '3.8'

services:
  database:
    image: postgres
    volumes:
      - postgres_data:/var/lib/postgresql/data
      - ./backups:/backups

volumes:
  postgres_data:
    driver: local
    driver_opts:
      type: none
      o: bind
      device: /opt/docker/postgres

7.2 Phương pháp dùng bind mounts

Gắn ánh xạ Host Directory Mapping

version: '3.8'

services:
  web:
    image: nginx
    volumes:
      - type: bind
        source: ./html
        target: /usr/share/nginx/html
        read_only: true
      - type: bind
        source: ./nginx.conf
        target: /etc/nginx/nginx.conf
        read_only: true

8. Phương pháp tối ưu nhất

Để bảo mật ứng dụng khi triển khai lên production. Bạn có thể tham khảo vài phương pháp bên dưới.

Tham khảo 1

version: '3.8'

services:
  app:
    image: myapp
    user: "1000:1000"
    read_only: true
    tmpfs:
      - /tmp
    security_opt:
      - no-new-privileges:true
    cap_drop:
      - ALL
    cap_add:
      - NET_BIND_SERVICE

Tham khảo 2

version: '3.8'

services:
  app:
    image: myapp
    deploy:
      resources:
        limits:
          cpus: '0.5'
          memory: 512M
        reservations:
          cpus: '0.25'
          memory: 256M
    restart: unless-stopped
    healthcheck:
      test: ["CMD", "curl", "-f", "http://localhost:3000/health"]
      interval: 30s
      timeout: 10s
      retries: 3

9 Lời kết

Hi vọng qua bài này chúng ta có cái nhìn toàn tập về Docker Compose.

Bài viết liên quan

Subscribe
Notify of
guest
0 Góp ý
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments